ASAL-USULE JAMPIREJO




DIWACA SABANJURE WANGSULANA PITAKONAN ING FOLIO!(DIKUMPULAKE ING WULAN MARET) 

Dhek jaman Mataram Kuna, nalika bernyanyi ngasta pusaraning praja panjenengane Rakai Pikatan wilayah Bukit Menoreh kalebu ing wewengkon Mataram Kuna. Wilayah Bukit Menoreh ing jaman semana isih katelah minangka  kademanganKademangan   ing wilayah Bukit Menoreh pranyata  gemah ripah loh jinawi.

Nalika paprentahan Rakai Pikatan iku ing Bukit Menoreh ana sawijining kademangan-kang ora kocap jenenge. Jembare kademangan iku dumadi saka   wilayah wates kulon wiwit Giyanti mangetan engga Kowangan. Wilayah Kademangan iku dipandhegani dening sawijining demang kang banget wicaksana asmane Kyai Ageng Nasaran. Wilayah Kademangan kasebut mung dipanggoni kurang luwih 100 Kepala Keluarga. Kang 20 Kepala Keluarga manggon ing wilayah kidul. Sadurunge dipanggoni dhek biyen wilayah kasebut tanah milik pribadi kang arupa kebon suburban kang ditanduri maneka warna  empon-empon . Nyanyikan nduweni tanah kebonan iku asmane Mbah Dalikem  lan Mbah Ali Rejo.

Kyai Ageng Nasaran mimpin wilayah kademangan kasebut nganti seda. Panjenengane disarekake oleh Astana Segrogol. Sawise disarekake dumadakan ing kono thukul dengan Ketepeng kang saben taun saya gedhe. Dengan Ketepeng iku thukule pas ing sadhuwure makame Kyai Ageng Nasaran.

Makame Kyai Ageng Nasaran iku diziyarahi dening masyarakat saka sajabane kutha    Temanggung kaya ta Ngayojakarta lan Muntilan. Masyarakat kang padha ziyarah ing makame Kyai Ageng Nasaran padha ndedonga. Racake padha ndonga kepengin sugih banjur padha nggawa krikil kang wis diresiki. Krikil itu dinggo  jimat  (pesugihan).

Nyanyikan ziyarah ing makame Kyai Ageng Nasaran iku ana telung kelompok. Kelompok kapisan yaiku peziyarah saka Ngayojakarta cacahe wong telu. Kelompok kapindho yaiku peziyarah saka Munthilan cacahe wong papat lan kelompok kang katelu yaiku saka Surakarta cacahe wong lima. Sadurunge mlebu  pesareane  Kyai Ageng Nasaran wong-wong mau padha nyuwun palilah marang Juru Kunci.

“Pak, sowan kula mriki sepindah silaturahmi, kaping kalih badhe nyuwun izin badhe berseh wonten pesareanipun Kyai Ageng Nasaran”

“Nyuwun ngapunten sakderengipun, panjenengan mangertos pesarean punika saking pundi?

“Hla nggih saking bapak kula, bapak kula nggih saking simbah kula”

“Oh, ngaten. Monggo, kula dherekaken, sandhalipun dipunagem ”

“Sampun mboten usah. Sandhal kula kersane wonten mriki mawon ”

Sandhale diselehake oleh ngarep gapura  pesarean . Juru Kuci ora oleh ngetutake tekan pesarean. Dheweke mung dikon ngenteni nganti para peziyarah iku rampung anggone breseh lan ndonga.

Anehe nalika wong-wong iku lagi padha ngaturake donga dumadakan kontal tekan   sela-selane dhapuran pring kang pating jenggeleg ing sakitere makam kasebut. Kahanan kaya mangkono iku dumadi bola-bali.

Sawise rampung wong-wong mau padha metu saka pasareyan tumuju omahe juru kunci.   Nalika tekan omahe juru kunci ana kahanan sing nganeh-anehi. Sandhal kang maune diselehake ing ngarep gapura  pesarean  dumadakan wis ana ngarepe omahe juru kunci.

Kajaba makame Kyai Ageng Nasaran, uga tinemu makame Mbah Kyai Ali Rejo dan Mbah Somo Sanyoto. Mbah Kyai Ali Rejo dianggep minangka cikal bakal kang mbuka wilayah Jampirejo utawa sinebut kang  mbubak alas Jampirejo. Makame Mbah Kyai Ali Rejo banget ramene, sabab diziyarahi dening masyarakat manca desa utamane ing wulan  Sura dan Mulud  (Muharram dan Rabiul Awal pada kalender Hijriah).

Ing sawijining wektu ana wong-wong kang asale saka daerah Solo lan Klaten kang pindhah manggon ing Jampirejo. Ing desa Jampirejo wong-wong mau makarya dadi  tukang jamu . Dheweke padha gawe jamu karana akeh banget tanduran empon-empon kang thukul ing desa iku. Iya amarga saking akehe tanduran menyanyikan arupa empon-empon ana bageyane desa iku sing katelah ngampon . Ngampon  akan dijual saka empon-empon. Saiki wilayah Ngampon dadi tempat pemakaman umum di Kelurahan Jampirejo.

Ing desa kasebut akeh warga sing dodol jamu. Satemah wilayah iku dijenengake Jampirejo. Jampi  asale saka kramane tembung Jamu lan rejo kang tegese rame utawa rejeh. Adhedhasar tembung iku wusanane masyarakat njenengi wilayah sing akeh wong dodol jamu kang laris utawa rame utawa rejeh iku desa Jampirejo.

 

http://athuk-ridatul.blogspot.co.id/2014/11/jampirejo.html

Selasa, 27 Desember 2016, pukul 19.10 WIB

 

1.     Ayo tembung-tembung ing ngisor iki golekana tegese!

Sebuah.       Wewengkon        : ................................................ .................................................. ..........

b.      Katelah                : ................................................ .................................................. ..........

c.       Kocap                   : ................................................ .................................................. ..........

d.      dipandhegani      : ................................................ .................................................. ..........

e.       dumadi                 : ................................................ .................................................. ..........

f.        wicaksana            : ................................................ .................................................. ..........

g.       empon-empon     : .............................................. .................................................. ............

h.      dumadakan         : ................................................ .................................................. ..........

saya.         racake                  : ................................................ .................................................. ..........

j.         jimat                     : ................................................ .................................................. ..........

k.       palilah                  : ................................................ .................................................. ..........

l.         berseh                  : ................................................ .................................................. ..........

m.    jenggeleg              : ................................................ .................................................. ...........

n.      mbubak sayang        : ............................................... .................................................. ............

Hai.      makarya               : ................................................ .................................................. ...........

p.      rejeh                     : ................................................ .................................................. ...........

 

2.     Ayo wangsulana pitakonan ing ngisor iki nggunakake basa krama!

1.         Sapa sing ngasta kendhalining keraton Mataram Kuna?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

2.         Apa karepe dene wilayah ing Bukit Menoreh digambarake kahanane gemah ripah loh jinawi?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

3.         Sepira wates-watese wilayah kademangan sing dipandhegani dening Kyai Ageng Nasaran?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

4.         Pira akehe kepala keluarga wargane Kyai Ageng Nasaran sing manggon ing sisih lor?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

5.         Kebonan darbeke mbah Dalikem lan mbah Ali Rejo akeh tandurane apa?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

6.         Pas ing sadhuwure makame Kyai Ageng Nasaran thukul wit apa?

Wangsulan : ………………………………………………………………….

7.         Makame Kyai Ageng Nasaran iku diziyarahi dening masyarakat saka ngendi wae?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

8.         Masyarakat kang padha ziyarah ing makame racake Kyai Ageng Nasaran  padha ndonga kepengin sugih banjur padha nggawa bali apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

9.         Wong-wong bernyanyi padha ziyarah iku padha netepi tata krama. Buktine apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

10.     Kedadeyan aneh apa sing malai oleh peziyarah saka jaban kutha Temanggung?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

11.     Mbah Kyai Ali Rejo iku tokoh apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

12.     Makame mbah Kyai Ali Rejo luwih rame ditekani peziyarah ing wulan apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

13.     Empon-empon iku paedahe kanggo apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

14.     Perangane desa Jampirejo bernyanyi jeneng Ngampon iku saiki dadi papan apa?

Wangsulan: ………………………………………………………………….

15.     Apa tegese tembung jampirejo?

Wangsulan: ………………………………………………………………….